FSC-teakhout: wat FSC, SVLK en EUDR wel en niet zeggen

“Duurzaam teak”, “verantwoord hout”, “legaal geïmporteerd”: op teak tuinmeubelen staan veel mooie woorden. Maar welke betekenen iets? Deze pagina zet de drie systemen die je bij teakhout tegenkomt naast elkaar: het FSC-keurmerk, het Indonesische SVLK-systeem met FLEGT-licenties, en de Europese ontbossingsverordening EUDR. En vooral: hoe je zelf controleert of een claim klopt.

Eerst een spraakverwarring. “Duurzaam” heeft bij hout twee betekenissen. Houtvakmensen bedoelen er vaak mee hoe lang hout meegaat: Centrum Hout deelt teak in duurzaamheidsklasse 1 tot 3 in, afhankelijk van de groeiplaats (Centrum Hout). In een verkooptekst betekent “duurzaam” meestal iets over herkomst en bosbeheer. Op deze pagina gaat het over dat laatste.

Drie systemen, drie vragen

Systeem	Wat is het?	Wat zegt het wel?	Wat zegt het niet?
FSC (100%, Mix, Recycled)	Vrijwillig keurmerk voor verantwoord bosbeheer, met een gecertificeerde keten (Chain of Custody) tot aan het product	Hout komt volgens FSC uit FSC-gecertificeerd bos, uit gecontroleerde bronnen en/of uit gerecycled materiaal, afhankelijk van het label	Bij FSC Recycled: niet dat het hout oorspronkelijk uit FSC-bos komt. En het vervangt de wettelijke zorgplicht van bedrijven onder de EUDR niet
SVLK / FLEGT	Verplicht Indonesisch systeem voor de legaliteit van hout; op basis daarvan geeft Indonesië FLEGT-licenties af voor export naar de EU	Het hout is volgens de Indonesische wet legaal gekapt en verhandeld	Onder de EUDR geldt het niet als bewijs dat het hout ontbossingsvrij is
EUDR	Europese wet die bepaalt wat bedrijven moeten controleren voordat ze hout op de EU-markt brengen	Bedrijven moeten kunnen aantonen dat hun hout niet van na 31 december 2020 ontboste grond komt en niet aan bosdegradatie bijdroeg	Het is geen label op een product en geeft jou als koper geen garantie op papier

Bronnen per rij hieronder.

FSC

FSC kent twee soorten certificering: van bosbeheer, en van bedrijven in de keten (Chain of Custody, CoC) (FSC Nederland). Alleen een bedrijf met een FSC-ketencertificaat mag het logo op een product zetten. Er zijn drie labels (FSC Nederland):

• FSC 100%: al het hout komt uit FSC-gecertificeerde bossen.
• FSC Mix: een mix van hout uit FSC-gecertificeerd bos, gerecycled materiaal en/of gecontroleerde bronnen (FSC Controlled Wood).
• FSC Recycled: het product bestaat volledig uit gerecycled of teruggewonnen materiaal.

Met die ketencertificering wil FSC borgen dat hout met het logo ook echt uit FSC-gecertificeerde bronnen komt (FSC Nederland). Daarom zegt “gemaakt van FSC-hout” in een verkooptekst, zonder logo en licentiecode, minder dan een echt FSC-label.

FSC Nederland signaleert overigens dat een deel van het tropische hout in de tuinsector nog niet uit gecertificeerd bos komt, en roept handelaren op meer gecertificeerd hout in te kopen (FSC Nederland). Een label op FSC teak tuinmeubelen is dus geen vanzelfsprekendheid.

SVLK en FLEGT

Indonesië heeft een verplicht systeem om de legaliteit van hout te borgen, het SVLK. Op basis daarvan was Indonesië op 15 november 2016 het eerste land ter wereld dat FLEGT-licenties afgaf voor houtexport naar de EU; hout met zo’n licentie voldeed automatisch aan de toenmalige Europese houtverordening (EUTR) (EEAS).

Onder de nieuwe EUDR verandert dat. Hout met een geldige FLEGT-licentie geldt dan alleen als bewijs dat het legaal geproduceerd is, maar niet als bewijs dat het ontbossingsvrij is; de zorgvuldigheidsverklaring blijft nodig (art. 10 lid 3 en overweging 81 van de EUDR, EUR-Lex).

Kort gezegd: SVLK/FLEGT gaat over legaal, FSC over verantwoord beheerd, en de EUDR vraagt bedrijven om legaal én ontbossingsvrij aan te tonen.

EUDR

De EU-verordening voor ontbossingsvrije producten vervangt de oude houtverordening (EUTR). Bedrijven die onder meer hout op de EU-markt brengen of exporteren, moeten aantonen dat het niet van recent ontboste grond komt en niet heeft bijgedragen aan bosdegradatie (Europese Commissie). De peildatum is 31 december 2020. Voor een geïmporteerd houten meubel met verschillende houten onderdelen moet het bedrijf alle percelen kunnen aanwijzen waar dat hout vandaan komt (EC FAQ).

Na wijzigingen van de verordening in december 2024 en december 2025 gelden deze data (art. 38, zoals gewijzigd bij Verordening (EU) 2025/2650, EUR-Lex):

• 30 december 2026: alle bedrijven en handelaren, met één uitzondering:
• 30 juni 2027: eenmanszaken en andere micro- en kleine bedrijven (opgericht uiterlijk 31 december 2024) die als eerste een product op de markt brengen dat niet onder de oude houtverordening viel, zoals houten stoelen en banken. Houten tafels en kasten stonden wel in de bijlage van die oude verordening (EUR-Lex), dus daarvoor geldt ook voor hen 30 december 2026.

Het evaluatieverslag dat de Commissie in mei 2026 publiceerde, stelde geen verdere wijziging van de verordening voor; de data bleven dus staan (COM(2026) 191). Voor de risicobeoordeling deelt de EU landen in naar risico; Myanmar staat op de lijst met hoog risico (Uitvoeringsverordening 2025/1093).

En belangrijk voor wie kijkt naar labels: certificering kan bedrijven helpen bij hun risicobeoordeling, maar ze moeten zelf due diligence blijven uitvoeren en blijven verantwoordelijk (EC FAQ). Een FSC-label is dus geen automatische EUDR-vrijbrief.

Koop je als particulier voor eigen gebruik, dan heb je onder de EUDR geen verplichtingen; die liggen bij de bedrijven die het hout op de markt brengen. Importeer je zelf voor je bedrijf, dan kun je wel als ‘operator’ gelden (EC FAQ). Je mag je verkoper wel vragen hoe hij eraan voldoet.

Zo controleer je een FSC-claim

Een FSC-logo bestaat altijd uit het FSC-boompje met ® en de letters FSC, de website fsc.org, de labeltitel, een materiaalspecificatie en een licentiecode (FSC Nederland). Die code kun je zelf nagaan:

1. Zoek het volledige logo. Zonder licentiecode (bijvoorbeeld FSC-C012345) is het geen volwaardig label (FSC Nederland).
2. Zoek de licentiecode op in de FSC-certificatendatabase op search.fsc.org. Daar zie je of het bedrijf een geldig certificaat heeft (FSC Nederland). Kleine bedrijven zijn soms via een groep gecertificeerd; ze delen dan de licentiecode van de groepsmanager, met een eigen toevoeging aan de CoC-code, zoals SCS-COC-000652-SP.
3. Controleer claims zonder logo met de FSC Claims Check, bedoeld om meer te vinden over een FSC-claim die je op een product, website of in de winkel zag.
4. Vraag het op papier. Bij FSC Recycled-projecten moet op de factuur per regel staan welke onderdelen de claim dragen (FSC Nederland). Vraag ook bij een tuinset of de FSC-claim op je factuur komt.

En zonder certificaat? FSC Nederland is daar duidelijk over: termen als milieuvriendelijk, duurzaam hout of gerecycled zonder het FSC-keurmerk zeggen niets over herkomst of controle (FSC Nederland). Dat wil niet zeggen dat het hout fout is; wel dat je het niet kunt nagaan. Vraag dan naar legaliteitsdocumenten (zoals een FLEGT-licentie bij Indonesisch hout) en naar wat de verkoper doet voor de EUDR. Hoe je de kwaliteit van het hout zelf beoordeelt, lees je in teakhout kwaliteit.

Gerecycled teak: een aparte positie

Gerecycled teak komt uit oude gebouwen en constructies, niet uit een bos van nu. Twee dingen zijn daarbij goed om te weten:

• FSC Recycled garandeert dat het hout aantoonbaar gerecycled is en een eerdere volwaardige toepassing had. Het garandeert niet dat het hout oorspronkelijk uit een FSC-bos kwam. Bij hout moet het doorgaans voor minstens 70% om post-consumer materiaal gaan; de rest mag pre-consumer zijn, zoals productieresten (FSC UK, FSC Nederland).
• Onder de EUDR geldt dat goederen die volledig gemaakt zijn van materiaal dat zijn levenscyclus heeft voltooid en anders als afval zou zijn weggegooid, niet onder de verordening vallen. Bijproducten en productieresten vallen er wél onder, net als nieuw hout (EUR-Lex, bijlage I, EC FAQ). Dat kan dus gelden voor een meubel van 100% teruggewonnen teak, maar niet voor een tafel met een gerecycled blad en nieuwe poten. Een FSC Recycled-label is daarvoor een aanwijzing, geen automatische vrijstelling: FSC staat ook pre-consumer materiaal toe.
• Tweedehands meubels: sinds een gedelegeerde verordening van september 2026 vallen gebruikte en tweedehands houten meubelen en zitmeubelen buiten de EUDR (Gedelegeerde Verordening 2026/2102).

FSC erkent zowel gerecycled hout als gecertificeerd nieuw hout als bijdrage aan bosbescherming (FSC Nederland). Er is dus geen simpel “gerecycled is altijd beter”. Kies je voor nieuw plantageteak, dan is FSC 100% of FSC Mix de manier om verantwoord bosbeheer aantoonbaar te maken; hoe plantageteak in kwaliteit verschilt, lees je in teakhout kwaliteit. Wel geldt: “gerecycled” zonder label is een verkoopclaim, geen garantie. Meer over het materiaal zelf lees je in gerecycled teak.